Eerlijkheid en integriteit zijn eigenschappen die ik hoog in het vaandel draag.
Desondanks ontkom ik er niet aan om af en toe een leugentje om bestwil te gebruiken. De waarheid kan immers soms nogal lomp of kwetsend overkomen.
En soms kun je iemand ook gewoon blij maken met zo’n onschuldig leugentje.
Blijft de vraag of ‘onschuldig’ wel een passend bijvoeglijk naamwoord is bij ‘leugen’, zelfs als je er ‘-tje’ achter zet.
Als een vriendin je vraagt wat je van haar nieuwe bloes vindt, dan vind je die mooi, punt uit. Ook als dat niet waar is. In zulke gevallen bedenk ik een complimentje dat ik kan geven zonder te moeten liegen. Eerst maak ik een instemmend geluid, wat niet letterlijk betekent ‘oh, wat vind ik die bloes mooi’, maar wat eerder een bevestiging is van haar blijdschap over haar nieuwe aankoop. Vervolgens zeg ik bijvoorbeeld dat de kleur haar goed staat, of dat hij mooi past bij de broek die ze draagt. In ieder geval bevestig ik haar enthousiasme, zonder oneerlijk te hoeven zijn.
Maar als ze onraad ruikt en nogmaals nadrukkelijk wil weten wat ik van haar nieuwe bloes vind, dan schat ik in of ik eerlijk kan zeggen dat ik hem niet mooi vind – waar ze zich dan natuurlijk niets van aan hoeft te trekken, het is tenslotte enkel een kwestie van persoonlijke smaak – of ik ‘lieg’ om haar een plezier te doen dat ik hem wel degelijk mooi vind en verander daarna direct van onderwerp.
Lastiger wordt het als iemand wil weten wat ik van haar nieuwe schoenen met hoge hakken vind. Ik vind dat namelijk per definitie ondingen, en begrijp niet waarom vrouwen zichzelf op die manier kwellen en er zich ook nog eens onnodig kwetsbaar mee maken. Probeer maar eens snel weg te komen uit een gevaarlijke situatie, op hoge hakken. En ja, echt, dat is voor de meeste vrouwen een realistisch scenario.
Als ik helemaal geen compliment kan bedenken en ze vol verwachting op mijn reactie wacht, kan het zijn dat ik beschaamd toch een (niet gemeend) complimentje geef. Maar als ik denk dat ze het hebben kan, zeg ik eerlijk dat ik een hekel aan schoenen met hoge hakken heb. En dat dat mijn persoonlijke smaak is en dat ze zich dat dus niet hoeft aan te trekken.
Toen ik in het verleden bijna tien jaar lang een webwinkel had, waarin ik door mijzelf ontworpen en gemaakte producten te koop aanbood, gebruikte ik ook vaak een leugentje om bestwil. Als een klant een bestelling plaatste, schreef ik meestal in mijn bevestigingsmail dat ik nog een aantal klanten vóór haar had, en dat het daardoor ongeveer een week zou duren voordat haar bestelling klaar zou zijn. In werkelijkheid kostte zo’n bestelling me, inclusief het fotograferen en de administratie, hooguit twee dagen. Als ik inderdaad nog andere bestellingen had, kon het drie of vier dagen duren. Hoe dan ook, de klant was altijd reuzeblij dat haar bestelling zoveel eerder klaar was dan ik beloofd had, en ik was blij dat ik me niet had moeten haasten.
Een win-win situatie, maar, dat geef ik toe: niet helemaal eerlijk.
Voor de zakenwereld ben ik sowieso niet geschikt, want om daarin succesvol te worden moet je vaker oneerlijk zijn.
Dan heb je nog jonge ouders die je trots hun kleine baby tonen. Ik vind die mini-mensjes meestal heel mooi en erg schattig, maar een enkele keer toch vooral ‘heel lief’. Waarbij heel lief eigenlijk ‘nogal lelijk’ betekent. Je kunt toch moeilijk tegen zulke ouders zeggen dat ze een weliswaar schattig, maar toch erg lelijk kindje op de wereld gezet hebben.
Verder ben ik, gelukkig, een leugenaar van niks: ik ben een open boek en als ik lieg merk je dat direct.